Khó khăn chồng chất chờ tân Tổng thống Mỹ

Chỉ còn chưa đầy 10 ngày nữa là Tổng thống đắc cử Barack Obama sẽ nhậm chức, chính thức trở thành tổng thống thứ 44 của nước Mỹ. Ngay từ khi thắng cử tới nay, ông Obama và đội ngũ của mình đã dấn thân ngay vào các kế hoạch chấn hưng nền kinh tế số một thế giới này.

Nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu này về cơ bản được người dân ủng hộ với gói cứu nguy kinh tế dự kiến ít nhất 800 tỷ USD. Trong lúc này, chỉ số nền kinh tế của Mỹ tiếp tục gây sức ép lên chính phủ mới của ông Obama. Tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ trong tháng 12 đã lên đến 7,2%.

Chỉ trong tháng 12 đã có 524.000 người Mỹ mất việc, nâng tổng số người Mỹ thất nghiệp hiện nay lên 10 triệu người. Các nhà kinh tế của Mỹ cảnh báo rằng khủng hoảng kinh tế của nước này có thể kéo dài ít nhất là đến đầu mùa hè năm nay, dài hơn cuộc khủng hoảng những năm 1930.

Về đối ngoại, cuộc tấn công của Israel tại Dải Gaza là một gánh nặng mới cho ông chủ Nhà Trắng. Những cố gắng ngoại giao của tổng thống sắp mãn nhiệm George W. Bush nhằm đạt được thỏa thuận hòa bình Trung Đông vào cuối nhiệm kỳ của ông đã tan tành mây khói.

Hòa bình Trung Đông không những trở về số 0 mà còn sụt xuống số âm. Afghanistan cũng là một thách thức không nhỏ cho ông Obama khi nơi đây Taliban ngày càng mạnh lên. Trong chiến dịch tranh cử, ông Obama từng xem Afghanistan là mặt trận trung tâm trong cuộc chiến chống khủng bố của Mỹ. Chính vì vậy sẽ có thêm từ 20.000 - 30.000 quân Mỹ sẽ được đưa tới đây.

Thế nhưng, mọi việc không đơn giản khi chỉ tăng quân. Đặt Afghanistan vào bối cảnh của một Nam Á nóng bỏng sẽ càng thấy vấn đề phức tạp hơn. Tại Pakistan, nước láng giềng của Afghanistan, lực lượng Al Qaeda và Taliban đang mở rộng các vùng lãnh thổ do họ kiểm soát trên biên giới Pakistan giáp Afghanistan - nơi Mỹ đã tập trung rất nhiều binh lực vẫn không thể thay đổi tình thế. Mỹ chưa có lời giải cho bài toán phong trào cực đoan tại Pakistan vốn đã nằm ngoài vòng kiểm soát của chính phủ Pakistan.

Ngoài ra, trong khu vực này, quan hệ căng thẳng giữa Pakistan và Ấn Độ - hai đồng minh quan trọng trong cuộc chiến chống khủng bố của Mỹ cũng khiến Washington lo lắng.

Nếu như thách thức tại Trung Đông và Nam Á với chính phủ của Tổng thống Obama sắp tới mang tính trực diện thì thách thức tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương mang nhiều tìm ẩn. Vấn đề hạt nhân của CHDCND Triều Tiên đã trở nên bế tắc sau khi vòng đàm phán 6 bên đổ vỡ.

Nhìn lại vị thế của Mỹ trong quan hệ với các khu vực khác, chính phủ của ông Obama còn rất nhiều việc phải làm từ “di sản” của Tổng thống Bush để lại: một Nam Mỹ xa lạ với Mỹ, một châu Phi với nhiều nước từ chối sự can thiệp của Mỹ và một châu Âu với sự trỗi dậy ngày càng mạnh của “con gấu” Nga. 

HUY QUỐC